Warnercommunicatie

"Non nobis tantum nati"

‘U hebt het recht te zwijgen. Alles wat u zegt kan door derden tegen u worden gebruikt in de arena van openbaarheid.’ Deze variant op de Anglo-Amerikaanse politietekst, waarbij een verdachte op zijn rechten wordt gewezen, doet steeds meer opgeld in de moderne samenleving. Het geschreven en gesproken woord is al sinds jaar en dag onderhevig aan ongevraagde verspreiding en misbruik, maar de social media maken tegenwoordig geopenbaarde teksten als fijnstof in een stormwind.

Op individueel niveau kan iedereen die ergens kennis van neemt, teksten voor eigen doeleinden misbruiken en met een heel andere intentie vermenigvuldigen al of niet onder toevoeging van onwaarheden of grofheden of bedreigingen. Dit alles onder het mom van de vrijheid van meningsuiting, waaronder het onfatsoen als een koekoeksjong de beschaving in de regen zet.

Reacties richten zich niet alleen op de persoon van wie de informatie afkomstig is, maar worden met de hele, halve wereld gedeeld en vaak van ongefundeerde kanttekningen voorzien. Openbaarheid kent geen gelimiteerde actieradius meer en ook nauwelijks nog verwerkingstijd. Vroeger placht ik studenten voor te houden, dat zij in de praktijk van hun vakuitoefening later moesten bedenken, dat wie met een journalist spreekt in feite met alle journalisten in contact trad. Want ook al hield de interviewende journalist de informatie in eerste instantie voor zichzelf, eenmaal in de krant of in een audiovisueel medium was elk woord een prooi voor alle media en stond de poort naar een grenzeloos bereik open.

Als het om goede publiciteit ging, was dit menigmaal ook het achterliggende doel van pr-functionarissen en voorlichters of de bestuurder zelf , maar onvermijdelijk hing ook in minder welgevallige omstandigheden de vuile was voor de wereld te kijk.

De social media voegen aan deze praktijk een individuele massa toe en daarmee ook een massa van persoonlijke vuilspuiterij en anonimiteit.

In onze beroepssector van communicatoren worden de nieuwe media geschaard onder de communicatiemiddelen. Het is echter nog maar de vraag of er van communicatie sprake is; in ieder geval niet van enige vorm van beheersbare en doelgerichte dialoog. De inhoud wordt aangepast, uiteengescheurd, ingekleurd en beschimpt en in de storm van fijnstof onderdeel van grootschalige ruis.

In het vertederend eenvoudige zender-ontvangermodel in de jaren ’60, ’70 van de vorige eeuw werd ruis opgevoerd als een factor, die, als het even kon, moest worden geëlimineerd of op zijn minst moest worden geminimaliseerd. In de SM-wereld wordt ruis met open ogen binnengevlogen. Het heet dat er vakgenoten werk vinden in het management van SM. Dat moeten dan wel heel vakkundige surfers zijn op de golven, die in de moderne informatiezee uit alle windstreken komen aanrollen.

Voorlichters hebben een hels vak. Als een politicus verbaal uitglijdt, bestaat hun hele repertoire uit drie verweerzinnen: 1- De uitspraken zijn misverstaan of verkeerd geïnterpreteerd; 2 – De spreker heeft het zo niet bedoeld; 3 – Sorry, het had beter niet zo gezegd moeten worden. Kul natuurlijk, gezegd is gezegd. Een man een man, een woord een woord. Juist in stormweer moet je zo duidelijk mogelijk spreken en zo min mogelijk zeggen. Zwijgen is goud heeft als gezegde afgedaan. Niets zeggen voedt geen charisma en heeft het kortste bereik. Leiders van welk type organisatie dan ook moeten functioneren in onze Mondo Cane. Het is niet anders. Het nieuwe gezegde luidt: spreken is zilver, schrijven is goud. Dit laatste biedt immers de kans om alle woorden en bedoelingen nog eens rustig af te wegen. Het is reputatiegevaarlijk om uit het hart te spreken. Alles moet vanaf een spiekbrief. Gouden tijden voor goede speech writers wellicht, al worden de voorbereidings- of reactietijden vaak wel heel kort.

Een en ander kan uitmonden in twee uitersten. De overvloed aan verbale uitglijders gaat het publiek vermoeien en zelfs de kwaliteitsmedia, die nu nog in de beginmodus zitten om getwitter als informatie serieus te citeren. Het vuur eet zichzelf op. Of de leidinggevende wereld wordt zwijgzamer en spontaniteit wordt vervangen door bewuste monddoodheid. Alles van schoonheid is kwetsbaar. Net als liefde en intimiteit verworden ook de social media deels tot hun sado-media.

Interessante artikelen

Er bestaan geen doelen en middelen

Dit lijkt een krankjorume stelling. Het is ook enigszins gechargeerd. Maar wie de uitleg leest, leert anders aan te kijken tegen de werkelijkheid. Er had namelijk o


De Ondernemingsraad van KLM roert zich nu de problemen bij KLM en tussen de gefuseerde partners grote spanningen te zien geven. Spanning lag van meet af aan in dit bedrijfshuwelijk besloten. KLM is in