Warnercommunicatie

"Non nobis tantum nati"

De gouden pijlers van objectieve en pure communicatie zijn: waarachtigheid, volledigheid en tijdigheid. Waarachtigheid veronderstelt kloppende en verifieerbare feiten. Van volledigheid is sprake als alle feiten en toedrachten bekend zijn en worden meegedeeld. Tijdigheid betreft de doelmatigheid van communicatie. Iemand meedelen, dat hij voorzichtig moet rijden, omdat het erg glad is, heeft geen zin, als de ontvanger al geslipt is en tegen boom is gereden of nog zinlozer als deze al is verongelukt.

In deze driepoot zit een aspect verborgen dat veel weg heeft van het onzekerheidsprincipe van Heisenberg. Dit principe behelst de onmogelijkheid om op het niveau van quantumfysische dynamiek tegelijkertijd de positie en de snelheid van een deeltje te kunnen bepalen. Wie het ene meet, verliest zicht op het andere en vice versa.

Als in onze driehoek iemand waarachtig wil communiceren en het is een vereiste, dat alle feiten aanwezig zijn en kloppen, dan bepaalt het gegeven, dat we nooit zeker zijn dat we alles te pakken hebben, dat het verkrijgen van volledigheid onmogelijk is dan wel oneindig lang tijd vergt. In het laatste geval kan er dan van tijdigheid ook geen sprake meer zijn. Het is de verzuchting in een geval van een complexe misdaad: “we zullen misschien wel nooit weten hoe het precies in zijn werk is gegaan.” Het is de grondslag onder: “beyond any reasonable doubt.’ Wie het een wil weten, moet een andere eigenschap of voorwaarde aan zich voorbij laten gaan. Naar analogie van dit onzekerheidsprincipe.

Conclusie 1: objectieve en pure communicatie bestaat niet. Het is een proces op zoek naar het hoogst haalbare, het is en blijft een praktisch benaderingsproces.

Een strategie is een weloverwogen en uitgekiende, gedachte handelwijze om via daadwerkelijke handelingen (de aanpak) doelen om te zetten in resultaten. Die doelen vertegenwoordigen altijd een eigenbelang en raken altijd de buitenwereld in meer of mindere mate. Als er redenen zijn om de aanpak niet mee te delen aan derden, is dit, omdat door de openheid  en bekendheid van bedoelingen weerstand wordt verwacht, waardoor de strategie kan falen. In dat geval wordt er dus eenvoudigweg niet gecommuniceerd, althans niet volledig of tijdif of waarachtig.

Conclusie 2: als er aan een strategie vertrouwelijke aspecten zitten, zal de communicatie niet volledig zijn en niet alle feiten (ook bedoelingen) meedelen.

Conclusie 3: als het succes van een strategie is gebaat bij volslagen vertrouwelijkheid is er per definitie geen sprake van communicatie, omdat dit proces altijd een mate van mededeelzaamheid veronderstelt. Strategische communicatie sluiten elkaar als woordenstel dan uit.

Als in geval van strategische communicatie het strategische bestaat uit volslagen openheid en medeweten van de aanpak bij derden, omdat deze openheid in aanpak wordt beschouwd als de beste wijze om de beoogde resultaten te behalen dan is het adjectief strategisch overbodig. Immers dan ontstaat de situatie, waarbij derden te horen krijgen, dat volslagen openheid wordt gezien als de aanpak om hun medewerking te krijgen bij het behalen van jouw doelen. Als deze dan zeggen: “mooi dat we alles weten, maar we werken niet mee, omdat……",

dan faalt de strategie. Volslagen openheid garandeert geen medewerking aan of aanvaarding van de doelen van de zender. Een strategie, die een grote kans van falen in zich herbergt, is per definitie geen goede strategie, als de keuze van de strategie is gericht op succes. Het adjectief spreekt zichzelf dan tegen ten opzichte van het beoogde resultaat en is dus zinloos.

Conclusie 4: Strategische communicatie streeft niet naar de gouden driepoot waarachtigheid, volledigheid en tijdigheid. Het probeert juist die hoge standaard op een slimme manier niet toe te passen. Strategische communicatie is een manipulatieve vorm van communicatie.

Conclusie 5: Wie een ander zo min mogelijk alert wil maken of in zijn weerstand wil sterken, kan beter het adjectief strategisch niet gebruiken, omdat het een regelrechte aanduiding is van verborgen aspecten van de aanpak.

Als het begrip strategie wordt geneutraliseerd en ontdaan van eigenschappen als manipulatie, vertrouwelijkheid, slimheid, verrassing en de ander te vlug af zijn, dan wordt de betekenis van het woord teruggebracht tot een plan van aanpak. Daarmee verschilt het dan in niets meer van elk ander plan, mogelijk met dit verschil, dat elk daad, mits niet spontaan, een planmatige daad is en dat er simpele plannen zijn en meer complexe, welke laatste we dan strategisch noemen.

Interessante artikelen

NRC-coryfee Hofland schrijft op 9 januari in het HRC-Handelsblad: “In 2014 hebben de gevaren die ons bedreigen scherper contouren gekregen en daarmee is nog duidelijker geworden, dat het hier ontbreek