Warnercommunicatie

"Non nobis tantum nati"

In het dagelijkse gebruik wordt ook door politici en journalisten soms verwarrend over Europa gesproken of geschreven als men de EU bedoeld en andersom. Begrijpelijk, zo gaat dit als termen elkaar lijken te dekken. Maar in dit geval versluiert dit de realiteit. De speech van Cameron deze week maakt dit nog eens duidelijk. Op dit niveau hoort in het communicatieverkeer  betekenis zo zuiver mogelijk te worden toegepast. De EU is niet Europa.

Los van het feit of u en ik het eens zijn met het standpunt dat de Britse premier verkondigde en zijn referendumaankondiging, geeft Cameron aan, dat Engeland in alle opzichten deel uit wil maken van Europa en met andere Europese landen wil samenwerken. Hij wil echter niet in ALLE opzichten deel uitmaken van de EU. En wat een deel van de Engelsen vooral stoort, zijn de Brusselse bemoeienissen met allerhande kleine onderwerpen (maar soms ook grote) die de lidstaten waarachtig op eigen kracht en keuze wel kunnen regelen. Op dit punt is hij ook de enige EU-scepticus niet.

Er zit ook historische pijn achter. Een eeuw geleden bestond nog het Britse Empire en was ‘Engeland’ het machtigste land ter wereld of het vond zich dit. Grote landen en zelfs een werelddeel stond onder Brits bestuur: Canadan, India en Astralië. Amerika bezat toen nog verre van de positie die ontstond na de Tweede Wereldoorlog. China sluimerde nog in eigen historie en de ontwikkelingsluiers op weg naar een moderne, industriële staat. Rusland poogde het eigen territorium en alle randstaten over een gebied met 6 tijdzones tot eenheid te brengen en Europa was niets meer en minder dan een oorlogsgevoelig werelddeel. Britannië was een wereldrijk,  dat nu drie generaties verrde zouden moeten buigen voor bureaucratisme en bedillerigheid vanuit Brussel?! Mooi niet.

Tot zover de Engelse zielepijn, maar er zijn ook actuele argumenten en het relevante verschil tussen Europa en EU. Om te beginnen omvat Europa geografisch ook heel oost-Europa met Oekraïne en Europees Rusland, gerekend tot aan de Oeral. Maar deze twee zeer grote Europese landen  rekenen we politiek niet tot Europa en alle helemaal niet tot de EU. Als we deze landen niet doen vallen onder onze betogen moeten we het woord Europa niet gebruiken. 

De EU telt 27 lidstaten, waarvan er 17 ook tot de zg. Eurozone behoren en daarmee tot de muntunie. Maar belangrijke EU-lidstaten als het Verenigd Koninkrijk, Zweden, Denemarken voeren de munt niet. Drie duidelijke Europalanden als Noorwegen, IJsland en Zwitserland zijn geen EU-lid. Monaco en Vaticaanstad zijn dit ook niet, maar hebben weer wel de euro als munt. Kortom er is geen gewoon mens die al die variaties en dit zijn de hoofdverdelingen kan betrekken bij zijn oordeel.

Vanuit Brussel worden grote zaken geregeld als financiën, juridische zaken, handels- en personenverkeer. Maar er is geen gezamenlijk leger of een gezamenlijke buitenlandse politiek. En die komen er voorlopig ook niet, want bijvoorbeeld de Fransen zullen hun autonomie op dit punt bevechten tot het einde. En wat vooral ook ontbreekt is een Europese strategie op het centrale niveau. Brussel verwijt Cameron te willen winkelen in de EU-aanbiedingen, maar het is een kenmerk van de EU-subsidies en regelingen dat alle lidstaten dit min of meer al doen.

Pro-EU-ropisten zullen zeggen dat alles nog in opbouw is en zijn tijd vergt. Dat klopt en is gezien de grote klus ook heel begrijpelijk. Maar er is geen tijdprogramma en een volgorde van aanpak. Waren deze er wel, dan zou één van de eerste stappen moeten zijn dat we ook cultureel meer eenheid zouden gaan vertonen en een gemeenschappelijke taal zouden moeten afspreken. Daar is zelfs na 50 jaar nog geen spoor van een begin meegemaakt. Engels komt nog het dichtst in de buurt, maar dat verloopt vooral via het mondiale gebruik van Engels in de zakenwereld, de ict-branche en sectoren als ruimtevaart en luchtvaart.

De Europese eenwording bestaat uit allerlei blokken en deelverzamelingen, waarbij er ook nog eens diverse separatistische bewegingen zijn, zoals bij de Catalanen, de Basken, de Schotten, de Ieren en er zelfs in Duitsland  afscheidingsgeluiden opklinken.

In een deel van die onderwerpen ligt ook het grote verschil met de Verenigde Staten. Dat land ontsproot uit vele nationaliteiten, maar die kleedden zich in één nieuw identiteitsuniform, het Amerikaanse. Van meet af aan gold in alle hoeken van het land één munt en één hoofdtaal. Dit laatste begint te wankelen met de sterke opkomst van het Spaans, maar dit terzijde. Europa is en blijft vooralsnog een enorme lappendeken met tientallen talen.

De EU zou zich dienen te beperken tot een geleidelijke eenwording op essentiële hoofdzaken, die eerst en vooral het vredesideaal dienen en vervolgens het vrije verkeer van personen en goederen en misschien gaandeweg van een eenduidige rechtsorde en mensenrechtensituatie. Grote, nog sterk scheidende thema’s als homohuwelijken, euthanasie en abortus horen ook bij die zware thema’s. Maar wie bedenkt, dat al 50 jaar het grootste budgetdeel opgaat aan landbouwsubsidies, ziet hoe eigenbelang de boventoon voert. Boeren zorgen voor voedsel, waaraan elke dag behoefte is en waarvoor mensen elke dag bereid zijn te betalen. En uitgerekend die sector van de eerste levensbehoefte moet worden gesubsidieerd. Wat klopt hier niet? De verscheidenheid van Europa is tegelijk zijn kracht en zwakte. Willen we het één op peil houden en het andere versterken, dan dient met de historische diversiteit en multiculturaliteit rekening te worden gehouden. Daar hoort voorshands een behoorlijke soevereiniteit bij. Het is eerst en vooral de economische crisis en het feit, dat diverse landen tegen het faillissement aanhangen, waarom Brussel de eenheid benadrukt alsof die er is. Het is een vorm van zelfchantage op basis van geld en heeft niets te maken met het verlangen bij Europese burgers om één volk te vormen en één alles overspannende cultuur te ontwikkelen.

Dat lijkt mij een wankele basis, want het betekent dat alleen economische groei en verdere welvaart als infuusstoffen ten dienste staan aan de EU als herrijzende feniks uit het voormalige Europa-as van talloze oorlogen. Waar haalt de EU die groei vandaan als de rest van de wereld ook groei nodig heeft, want de situatie waarbij het ene land het wingewest voor een ander is voorgoed voorbij? De meeste landen moet de groei halen uit export, maar als iedereen naar iedereen moet exporteren neutraliseert dit effect zich. De nieuwe generatie pro-Europisten zal met de conservatieve aanpak moeten afrekenen en dus naar supranationale thema's moeten omzien. En niet via regels maar via mentale eenwording op basis van rationeel inzicht: wat dwingt ons tot eenheid en waarin is deze boven alle eigenbelangen uit gelegen?

Interessante artikelen

Varkens en kippen kunnen niet geloven voor zover wij hebben kunnen vaststellen. Mensen zijn religieus, dieren niet. Zouden deze dieren wel hersenen hebben van ons niveau zouden zij dan gegeven hun rec


Het woord superieur kan in een milde vorm en in een verwerpelijke betekenis worden gebruikt. Een meerdere kan als een superieur worden aangeduid. Het gaat dan om een bovengestelde zoals een chef dit k


Elk mens is uniek. Deze bewering kan regelmatig worden vernomen. Men geeft er een zekere waarde van personen mee aan. Het komt er op neer dat elk van de zeven miljard mensen die onze planeet bevolken