Warnercommunicatie

"Non nobis tantum nati"

De EU-commissie informeert vooral via externe media of de nationale regeringen de burgers over het belang en de waarden van de Europese Gemeenschap. Als leiders van de grootste organisatie in dit werelddeel beschikken zij opmerkelijk genoeg niet over een eigen medium. De informatie toont het beeld van een enorme verstrooiing langs duizenden lokale en internationale kanalen.

De EU hanteren een zendmodel. Op zich niet onbegrijpelijk, want hoe moet je communiceren in een dialoogvorm met 300 miljoen burgers over zaken waarop deze burger-ontvangers naar hun oordeel zelf nauwelijks invloed kunnen uitoefenen. Het betekent dat veel informatie pas tot communicatie leidt op het niveau van nationale lidstaten, politieke partijen en alle uitwisselingsmedia die er tegenwoordig zijn. En ook op dit niveau is er spaarzaam sprake van een dialoog. Vertalingen, interpretaties en individuele percepties vormen als het ware steeds slechter wordende kopieën van de oorspronkelijke mededelingen. Bovendien is er, zoals we weten, een neiging om ‘individueel’ boodschappen van bovenaf komend te boetseren naar eigen plaatselijke doelstellingen en belangen.

Wie zich een objectiever oordeel wil vormen, moet uitzoomen en kan gebruiken maken van onmiskenbare feiten.

Ik schreef eerder, dat ik het verwarrend vind, dat men in het dagelijkse spraak- en schrijfgebruik voortdurend stuivertje wisselt tussen de aanduidingen Europa en EU, terwijl deze namen een heel andere lading dekken of duiding zouden moeten hebben  en helemaal geen synoniemen zijn. U kunt het nog nalezen op deze pagina (www.warnercommnicatie.com/politiek-en-organisaties/europa-is-geen-eu)

Wie alle aanhangsels en toevoegingen uit de neerdalende, publieke informatie weglaat, krijgt een grimmig beeld. Griekenland zou zonder de massale miljardensteun failliet en EU-lidstaat af zijn. Als argumentatie voor het financiële infuus voeren de EU- en afzonderlijke regeringsleiders op, dat een uittreding van Griekenland een funeste weerslag zou hebben op het vertrouwen van de rest van de wereld en de financiële markten in de EU. Wonderlijk. Een collectief van 27 lidstaten en 17 Muntunionisten gaat onderuit als een kleine economie als de Griekse het pact verlaat? Hetzelfde schijnt inmiddels op te gaan voor een nog kleinere economie als Cyprus. Deze staat heeft ongeveer eenzelfde bruto nationaal product als twee Nederlandse provincies en de teloorgang hiervan zou voor de hele EU desastreus zijn? Dat kan niet waar zijn, tenzij er meer speelt en de EU dus veel kwetsbaarder is dan de grootte zou moeten rechtvaardigen. Dat is dan ook het geval. Ierland en Portugal gleden al eerder langs de afgrond en kregen een geldelijke reddingsboei toegeworpen. Spanje staat er bepaald niet rooskleurig voor. Italië wankelt en de bevolking is de noodzakelijke bezuiniging binnen twee jaar al weer beu. Zie de jongste verkiezingsuitslag. Frankrijk haalt bij lange na zijn 3% doelstelling niet en ook andere, verhoudingsgewijs er iets beter voor staande landen knarsen op dit punt. Het overkoepelende beeld, de harde werkelijkheid is, dat de EU als totaal collectief zwak is, omdat alle lidstaten worstelen met krimp, te hoge staatsschulden hebben en geen andere oplossingen zien dan investeren in de economie aanwakkerende projecten, waarvoor het geld ontbreekt en er dus een verhoging van de staatsschuld onontkoombaar is. Vooralsnog geeft dit een patstelling en stagneren zelfs aanzetten tot oplossingen. Extra geld uitgeven is niet eens als een te hoge hypotheekschuld aangaan op een huis. Het is een hypotheekschuld aangaan op een huis dat nog moet worden gebouwd, terwijl de aflossing van de hypotheek op het bestaande huis al voor velen een te hoge drempel vormt.

Het beeld is de weergave van het feit, dat Europa bij lange na niet zo machtig is en floreert als het zou willen en het vanuit de recente geschiedenis en voorspoed gewend is. Een kleine lidstaat is al een niet te missen rib. We kunnen het ook anders stellen. Aanzienlijke delen van de wereld lopen in op de aanvankelijke achterstand en eisen hun aandeel in de groei of de welvaart. De hegemonie van het westen taant. Innovatie moet ons redden. Dit is een veel gehoorde suggestie of het reddende advies. Echter, die andere grote landen zijn intellectueel minstens zo sterk en hebben door hun bevolkingsomvang in potentie meer creatieve geesten. Bovendien heb je met, laten we zeggen, 15% innovatieve denkers, nog geen productiewerk voor die andere 85%. Een duidelijke constatering is ook, dat die innovativiteit niet aanwezig is bij de regeringsleiders, gebonden als die zijn aan de vangrail van de huidige systemen en stelsels en hun kortetermijnzeteldenken. Is het resultaat en zijn de kansen dan gelegen in meer individuele innovativiteit? Op burger- en ondernemersniveau? Dat kan zijn, maar waarom zouden die slimmeriken zich gebonden weten aan een geboorteland als hun kansen vooral elders op de wereld liggen en althans in Europa zelf de grenzen vervagen en eroderen en nationale trots niet past in een EU-gezamenlijkheid. Wat men vooral probeert te verenigen is het oude Europa, dat veel onderling gekno kende. De oorzaken of aanleidingen hiertoe zijn nog niet verdwenen. Een opgelegde uniformering van bovenaf brengt zelden een duurzame, nieuwe cultuur of lotsverbondenheid. Communicatie-ervaringen zijn leerzaam in dit verband, maar vinden zij ook een luisterend oor? Moet de wetenschap inzake ons vak op dit punt niet veel luider van zich doen spreken? Al of niet in samenhang met andere disciplines, die vaststelden dat eenwording een proces is met hele, bijzondere eigenschappen en trajecten.

Interessante artikelen

Wat communiceert de wereld ons via gedrag? Het is verleidelijk om vooruit te blikken. De eindejaarsneiging van alle amateurfuturisten, trendwatchers, issue-analisten en mediaprogrammamakers en –presen


Een aantal bemerkingen.

  1. Met het referendum spraken de Grieken zich ruimschoots uit met NEE tegen de EU-eisen tot verdere, concrete bezuinigingen. Nu stemt het parlement in met Tsipras’ nieuwste voo