Warnercommunicatie

"Non nobis tantum nati"

Nederland heeft een democratisch stelsel. Heel strikt komt dit erop neer, dat de meerderheid plus één het voor het zeggen krijgt. In een stemuitslag van 51 tegen 49 procent bekruipt ons al snel het gevoel, dat dit als minder doorslaggevend moeten worden beschouwd. Je kunt toch niet ongeveer de helft van de kiezers buitenspel zetten. Maar welke meerderheid geldt dan als criterium voor een volslagen meerderheidsbeleid?

Nederland is in algemene zin geneigd ook de minderheid aan bod te laten komen. Minderheden hebben zelfs recht op bescherming. Waartegen? Tegen de meerderheid? Maar daar is nu net voor gekozen. Overgens geldt de vraag of een meerderheid hoger of lager ligt dan uit de verkiezingsuitslag blijkt gezien het grote aantal niet-stemmers niet. Als je niet stemt, telt men je niet mee. Dat is een logisch gevolg. Maar als de groep thuisblijvers de grootste is onder de minderheden ontkomen we niet aan een grondige analyse over het waarom.

De huidige coalitiebesprekingen vertroebelen door de zeer verdeelde verkiezingsuitslag de democratie danig. Er is geen absolute meerderheid bij één partij. De kiezers in Nederland willen eigenlijk ook geen macht bij één partij. Dus is er altijd een coalitie van tenminste twee politieke stromingen. Dat doet macht verdelen en houdt de politieke wipwap enigszins in balans.

Maar een coalitie van vier partijen of mogelijk zelfs nog meer haalt noodgedwongen de scherpste programmawensen van tafel en onderhandelingen van geven en nemen brengt ook nog weer resultaten, waarvoor stemmers niet kozen.

Nu de VVD, CDA, D’66 en Groen Links niet tot overeenstemming kwamen – en dan nog maar op één heikel punt – wordt bij een nieuwe ronde niet gekeken naar wat Nederland voor beleid wil, maar in eerste aanleg naar welke combinatie tot 76 of meer zetels kan komen. Men zoekt dus noodgedwongen naar een meerderheid waarbinnen de verkiezingsuitslag niet goed is terug te vinden. Uitgerekend op de zwaarste onderwerpen in de actualiteit en de komende jaren worden liefst zo conflictloos mogelijke compromissen gesloten.

In de uitslag zoals we die kennen heeft de VVD de meeste stemmen gekregen en de PVV behaalde het één na grootste aantal. Je zou zeggen een minderheid om rekening mee te houden. Edoch, alle andere partijen sluiten deze grote minderheid uit. Ze geraakt niet eens aan tafel. Het aantal stemmen of kiezers telt nu ineens niet meer. Dit voelt niet erg democratisch of consequent.  Het is al het ware een tweede stemronde maar nu van partijkopstukken en niet de bevolking. De SP op haar beurt heeft keer op keer aangegeven niet met de VVD in zee te willen en die sluiten op voorhand zelfs de winnaar als politieke gesprekspartner uit.

Zo gaat-ie lekker. Een regeringscoalitie over links, die de SP voorstaat, zou zelfs de meerderheid van stemmers op rechts geen regeringsplek geven.

De verschillen zijn groot. De zwaartepunten voor het komende beleid evenzeer. De zorg c.q. medische kosten, de immigratie van nieuwskomers, het onderwijs, het euthanasievraagstuk, de legerkwaliteit, de al of niet verdere centralisatie op EU-niveau, de verkeerscongestie, het klimaatbeleid, de milieu-aanpak, de woningproblematiek en de oplossing van de aardbevingskwestie c.q. de aardgasbevoorrading, zij vormen alle in meer of mindere mate breukpunten.

Elke politieke partij zal bij welke coalitie ook op elk van deze zwaartepunten het volle pond niet binnenhalen. Het gevolg is dat op 11 van de grootste kwesties die in ons land aan de orde zijn of niet goed kan worden doorgepakt of twee of drie zullen de boventoon voeren, terwijl de andere kwesties worden doorgeschoven.

Duidelijk is, dat alle 11 hoofdpunten geld kosten. Niet één levert er geld op. Ik schat in dat één aanpak er zeker bij inschiet en dat is de verlaging van de staatsschuld. Die schuiven we door, maar dat lijkt logisch. Onze kinderen mogen nog niet stemmen. Zij behoren democratisch gezien tot een verwaarloosbare minderheid. Zij worden behandeld als wegblijvers.

Interessante artikelen

Nederland is nog geen maand bezig met de opvang van asielzoekers of de problemen gieren door de straten. Geen wonder, we kunnen geen duizenden sloebers opvangen. Jaren achtereen. Wel met voedsel, maar


Engeland is verdeeld over blijven of afhaken. Hoe de verdeling precies uitpakt weten we over een week, maar bij welke uitslag van het referendum over het EU-lidmaatschap dan ook, het land zal voorlopi


Als twee opgewonden hanen kakelen Noord-Korea en Amerika tegen elkaar op. Het gaat niet om een handelsconflict over tandpasta waarvan je tanden roze kleuren. Kernwapens of kernbewapening zijn in het g