Warnercommunicatie

"Non nobis tantum nati"

De Srebrenica-affaire bezorgt Nederland nog steeds veel napijn. Om te beginnen werd Nederland op een onmogelijke vredesmissie gestuurd. Dutchbat was slecht uitgerust en maakte allesbehalve deel uit van een grootschalige VN-macht die wel even met krscht en macht orde op zaken kwam stellen. De huidige (demissionaire) minister van Defensie heeft dat met zoveel worden toegegeven: de opdracht was in aantallen militairen, in materiële uitrusting en in VN-ruggensteun onvolkomen en hierdoor onuitvoerbaar. Dat werd pas later echter evident en erkend, hoeveel was hiervan dan van te voren redelijkerwijze al inschatbaar. Is daar ooit een onderzoek geweest onder de toenmalige politici?

De rechtbank acht de staat niet verantwoordelijk voor de meer dan 8.000 koelbloedig door generaal Mladic en zijn troepen afgeschoten moslims en bijkomende tegenstanders. Terecht, want het ging hier om niets meer of minder dan een genocide. Een laatste slachting, want de oorlog was in zijn geheel al in zijn slotdagen. Wel zou Dutchbat, in casu de Nederlandse staat, verantwoordelijk zijn geweest voor 350 moslims, die in het kampement van Dutchbat hun toevlucht hadden gezocht, zo oordeelde de rehtbank. Dat kampement was de facto VN-terrein. Hadden de Nederlandse troepen deze mannen zonder verder afspraken hebben uitgeleverd aan Mladic en zijn leger, dan zou die schuldaanwijzing grond hebben gehad. Maar onze missie aldaar was zo goedgelovig, dat zij de toezegging dat deze moslims ‘gewoon’ als gevangenen zouden worden behandeld voor een ware belofte hielden. De Bosnische Serviërs waren immers vooral katholieken en christenen. Dutchbat bezweek onder de dreigende houding en kreeg verder geen extra steun ondanks de aanvraag hiertoe van ‘geallieerde’ zijde. Voor het overgrote deel van die 8000 slachtoffers stelt de rechtbank Nederland niet aansprakelijk. Deze voor Mladic gevluchte tegenstanders hielden zich op buiten het door Nederlandse militaire beheerste terrein.

De rechtbank moet zich helaas beperken tot de formele aanklacht; een verzoek om compensatie. Alsof dat kan. Wie verantwoordelijk zijn voor de dood van deze 350 moslims zijn mijlenver boven alles uit de Bosnisch-Serviërs. Het lijkt mij dan ook voor de hand te liggen dat Bosnische Serviërs aansprakelijk worden gesteld voor boetedoening. Maar dat is aan een andere, internationale rechtbank.

Het is te dwaas voor woorden, dat een land dat zijn mensen stuurt in VN-verband om met gevaar voor eigen leven pogen de vrede te bewerkstelligen en handhaven opdraait voor een zeer verachtelijke leugen van één van de oorlogspartijen. Onder een dergelijke omstandigheid en mogelijkheid zou deelneming aan elke vredesmissie voortaan moeten worden betwijfeld.

Wat zeker geldt, is dat bij toekomstige VN-steun met uitzending alleen kan worden ingestemd als de uitvoerbaarheid in mandaat en materiële bewapening maximaal is en onze militairen worden gevrijwaard alsmede de staat van elke aansprakelijkheid als er geen sprake is van aperte overtreding van onze bevoegdheden.

En wat Servië/Bosnië betreft: er kan pas sprake zijn van enige toenadering en toetreding tot de EU als de volledige generatie van Mladic cum suis zelf naar de eeuwige jachtvelden is vertrokken. Dat lijkt mij een gepaste afstandneming in de tijd.

Jammer dat de rechtbank in dit geval slechts voor een gedeelte uitspraak kon doen. Een zo zware gebeurtenis zou altijd in volledige samenhang moeten worden beoordeeld. Gedeeltelijk recht is geen recht. En dan krijgen we ook nog schuld toebedeeld voor deze daad door ene Erdogan. De wereld op zijn kop. Is er een VN-rechtbank die dit alsnog kan rechtzetten en schoon schip kan maken.

Interessante artikelen

Wat leert de kennis-houding-gedrag trits ons communicatiedeskundigen over de doodschoppen? Er zijn vele invalshoeken. Ik loop er enige langs. In dit geval ben ik een langjarige ervaringsdeskundige, om


Gedragswetenschappen zijn een bron van kennis en informatie voor communicatoren. We observeren, doen mensproeven en maken statistieken. Maar de wetenschap blijft zacht. Betawetenschappen leveren harde


Elkaar verstaan

In de filosofie over communicatie is de vraag ‘Begrijpen we elkaar’ er één van de bovenste plank. Misverstand is een cruciaal fenomeen. En dan niet zozeer het misverstand, omdat mense