Warnercommunicatie

"Non nobis tantum nati"

Dinsdag jl. trok ik een vergelijking tussen de strijd tussen goed en kwaad in the Lord of the Rings – films en de confrontatie tussen islamfanatici en westerse tegenkrachten. Mijn standpunt is dat kritiek en sarcasme als bijzondere vorm daarvan moeten kunnen, maar dat het geen doel dient anderen te kwetsen of beledigen. Immers, ligt het positieve resultaat bij mij of die ander? Iemand doden om vermeende beledigingen is op zijn beurt weer erger dan verbaal of visueel kwetsen. Wie de een iets verwijt, moet dan ook eigen gedrag of reactie in objectieve ogenschouw nemen. Zo werkt het dus niet, kunnnen we constateren. De dualiteit van goed en kwaad kent zelden of nooit een objectieve beschouwing en ontleding. Het vertrekpunt is vaak allesbepalend en overwegend subjectief. Dat schiet niet op. Vandaar mijn twee slotvragen dinsdag: kunnen we af van duaal denken of is er een alternatief?

 

De onvermijdelijkheid van dualiteit

Stel er is één geheel heelal zonder welke onderverdeling in nanostringen of supersterren en alles er tussenin dan ook. Los van het feit, dat er dan in een geheel niemand zou bestaan, zou, als we toch de gedachte even doortrekken, niets kunnen worden waargenomen. Er is geen waarnemer en evenmin een waar te nemen object. Geheel is geheel.

Het heelal zoals wij dit kennen bestaat bij gratie van verdeeldheid, verschil en ongelijkheid. Licht en donker, atomen tegenover moleculen tegenover organen. Geen mens is gelijk aan een ander, geen dier, geen plant. Waar ruimte wordt geboden heeft iedereen een plekje, ook elke afscheiding of onderverdeling. Er zijn allerlei krachten en tegenkrachten en een reeks van temperatuur- afstands- en tijdverschillen.

Die verdeeldheid en vooral de ongelijkheid bewerkstelligt beweging.

Leven bestaat bij gratie van verschillen. Zou de zon even warm zijn als de aarde dan waren er geen fotonen- of warmteverkeer en geen biosfeer. Alles, is het resultaat van verdeeldheid. Maar dat wil niet zeggen onenigheid!

 

Fysiek versus mentaal

Een milde zon is goed en mensvriendelijk, al weet zij dit zelf niet. Een constante heftige vrieskou is onleefbaar en dus slecht. Vanuit eigen standpunt kunnen we alle fysieke of energetische verschijnselen verdelen in aangenaam of bedreigend, in goed of slecht. De mens als maat der dingen. Die tweedeling of dualiteit passen we ook immaterieel toe, maar dan maken we het ons uitermate lastig en het leidt tot een geheel andersoortige tweedeling. Die van meningen. inzichten, geloven en abjecties. Van vooralsnog niet meetbare eenheden. Die komen pas met bovenfysieke (alhoewel) kennis.

Mentaal, sociaal en ethisch gezien leidt het onderscheid tussen goed en slecht tot eindeloze discussies. Om dezelfde redenen overigens als waarom wij 20 graden buitentemperatuur aangenaam vinden en de ijsbeer niet. We beoordelen vanuit onszelf. Als het om fysieke verschillen gaat, zijn we het doorgaans wel eens. Begrijpelijk, we voelen het onmiddellijk in min of meer gelijke mate aan den lijve. Komen mentale beoordelingen om de hoek kijken, dan liggen de verschillen binnen onszelf en ontstaat niet zelden heftige strijd.

 

Mentale objectivering

De dualiteit is een levensnoodzaak en daarmee onverwijderbaar. De mentale verschillen behoeven om strijd te voorkomen een objectieve maatstaf, die voor iedereen toepasbaar is. Het tweespan goed-en-kwaad kent zo’n maatstaf niet. De een acht het geboden vijf keer per dag te knielen en te bidden. Niets mis mee, maar er is geen proces dat onomstotelijk vaststelt dat het ook tot resultaat leidt anders dan persoonlijke zielenrust. De moslimgelovige die het zich gemakkelijk maakt en af en toe zijn kralen telt en naar boven kijkt, is niet slechter af. Iedereen kan dit constateren. Hetzelfde geldt in het christendom. De één bidt zich ongans, maar verliest evengoed zijn kind aan polio, de ander doet het af met een eindejaarsovermaking aan de kerk en glijdt gezond en ongeschaad door het leven. God, Allah of Jahweh is de maatstaf, de Heer beschikt, maar deze is niet meetbaar. Voor andere geloven gelden vergelijkbare afwegingen. Seculieren doen met dit programma al helemaal niets. Zij ontlenen moraal en ethiek aan een eigen innerlijk waardegevoel.

 

Is er een alternatief voor de goed-kwaad-dualiteit?

Bewegen is noodzakelijk. Stilstand is dodelijk en bestaat zelfs niet eens. Hooguit de duur van een (ogenschijnlijke) stilstand. Zou het duo vooruitgang versus achteruitgang een oplossing bieden? Moeilijk, want wat is in een gegeven omstandigheid een beweging vooruit en wat een terugloop? De meningsverschillen liggen voor de hand. Kennen we ten minste een afweging tussen een plus en een min? Misschien als we die afwegingen toch fysisch maken en onszelf als uitgangspunt nemen? Dat werkt immers in het fysieke leven zo goed. Wat heet is en wat koud is, weten we ook niet? Absoluut koud is nul graden Kelvin (ergens in de buurt van -273 graden Celsius). Absoluut heet is zelfs niet goed becijferbaar, maar het ligt in de orde van miljarden graden Kelvin of Celsius; dat maakt op dat niveau niet zoveel meer uit.

Onze persoonlijke maatstaf ligt bij 36,7 graden Celsius lichaamstemperatuur. Dat weten we maar al te goed. Tot aan 0 graden kunnen we het met wat bijwarming nog rooien, daaronder wordt het al snel levensbedreigend en zelfs dodelijk. Tot aan 40 graden houden we het uit als we voldoende verkoeling in de buurt hebben en het niet te lang duurt. Daarboven loert de hittedood. Onze marge is zo bezien vrij klein.

 

Een mensenleven is 0 graden.

Stel nu het leven van een mens op 0 graden. Alles daarboven bevordert het leven. Onze inspanningen voor levensbehoud kunnen wij bij wijze van spreken lopen tot in het oneindige. Als we een top willen stellen, is dit een levenswaardig leven voor 7 miljard mensen. Elk jaar komt die top hoger te liggen, als er mensen bij komen. Een medicijn tegen een dodelijke ziekte is goed plaatsbaar op die levensthermometer afgemeten aan de hand van het aantal geredden of minder zieken.

Alles beneden 0 belaagt het leven. Het absolute punt onder 0 is iemand doden. Dit ligt het verst onder nul.  De mentale temperatuurmeter stelt dat we ons ten minste rond 0 of daarboven moeten bewegen en elkaar ruimte van en uitzicht op leven geven. Om te weten wat beter is en wat slecht werkt hebben we kennis nodig. De combinatie van kennis & vooruitgang is dan tegenover onwetendheid & achteruitgang de nieuwe dualiteit. Bij zo’n levensmeetprogramma ligt beledigen beneden nul (gevoelsschade) en iemand doden is vergelijkenderwijze 0 graden Kelvin. Een kind dat honger lijdt bevindt zich net boven nul. Wie voedsel verschaft doet de levensthermometer stijgen. Wie een drenkeling redt, verricht een daad ver boven 0.

De oude profeten hadden deze kennis over de dualiteit nog niet. Zij hadden geen nulpunt. Het was plus of min. Voor of tegen. Er was geen schaal. Mijn naam is Abraham, roepnaam Ben. Mijn god is kennis. In die school ben ik nog een leek maar lerend. Kennis is de school van profeten. Het examen maken wij allen.

Interessante artikelen

Ik heb buiten mijn hypotheek geen schulden. Maar in de macro-economische wereld wel: liefst 30.000 dollar. Dat is namelijk het bedrag dat elk mens op aarde als aandeel heeft in de totale schuldenbult


Vier vormen om te komen tot beleidsaanpak in organisaties.

In onderstaand schema staan vier vormen van beleidsoverleg.

I. De top van de organisatie overlegt met de staven c.q. specialisten op basis